Пятница, Ноябрь 15Вместе создадим светлое будущее!


Иқтисодиёт ва хочаги халқи мовароунаҳр ва хуросрн дар асрҳои 1Х– Х

Мовароуннаҳр ва Хуросон асосан ноҳияҳои зироати буданд.
Зироат дар ин чоиҳо ба истифодаи оби табии ва каналхо асос ёфтааст.Мовароуннаҳр ва Хуросон асосан ноҳияҳои зироати буданд.
Зироат дар ин чоиҳо ба истифодаи оби табии ва каналхо асос ёфтааст.
Барои объёри оби даръёҳои азими Аму, Сир ва Зарафшон, шохобҳои саршуморашон, ки аз ҳудуди силсилаҳо… Помир, Ҳиндуқуш
ибтидо мегирифтанд. Дар заминҳои обии водиҳои Мовароунаҳр ва Хуросон гандум, чав, шоли, лўбиё ва дигар зироатҳо кишт меафданд. Аз чумла чуғрофндонҳо хабар медиҳанд, ки ғалакори дар Нисо дар водиҳои Зарафшон қашқадаръё ва дигар ноҳияҳо хеле тараққи карда будааст.
Дар хочагии қишлоқ як қатор ноҳияҳо хусусан водии Зарафшон, Фарғона, Мавр ва ғаири пахтакори чои намоянро ишғол мекард. Боғдори низ ба дарачаи баланди тараққиёт расид.
Дар боғҳо зардолу, аст, нок биҳи ва ғаира парвариш карда мешуд. Аҳолии Осиёи Миёна инчунин дар Мавр бо кирмандони, дар вилояти Ҳирот ва як қатор дигар маҳалҳо ба Занбури Асалпарвари машғул мекунанд.

Истеҳсоли маъдан:

Дар давраи маскур истесоли меъдан низ хеле равнақ гирифт.
Дар Бадахшон сангҳои қиматбаҳо – безода, нуқра, тилло ва сангпахта истихроч мекарданд.
Дар Рушон, Шуғнон лаъл ва лочувард инчунин, нуқра истихроч мешуд.
Дар сарҳади Фарғона ва , наздикии Хочистон конҳои
калони намак мавчуд буданд. Намаки он талаботи аҳоли Чоч –Хучанд якдигар вилоятҳои ҳамсояро қонеъ мегардонид. Илок маркази муҳими коркарди маъдани нуқраё сурб ба шумор мерафт.
Сарватҳои зеризамини дар Хуросон низ истеҳсол карда мешуд. Дар наздикии Нишопур – Фируза мармар, дар тус-санги оличаноб барои ҳунарманд толло, мис, нуқра, марги муш, чилли кулоли истихроч менамуданд.

Истеҳсолоти ҳунарманди:

Афзоиши маҳсулоти хочагии қишлок ва сарватҳои зеризамини ба таърақиёти ҳунарманди мусоидат намуд, ки он дар фаъолияти
хочаги аҳоли Мовароунаҳр – Хуросон чои намоёнро ишғол мекуна. Миқдори зиёди одамон ба ҳунарманди машғул буданд.
Пеш аз ҳама бофандаги тарақи мекард. Моли бисёре истеҳсол мешуд, анвон матоъҳо сершумор ва сифати онҳо хеле баланд буд,
Матоъ асосан аз абрешин пахта ва картон бофта мешуд. Бофандагони Осиёи Миёна инчунин истеҳсоли баъзе намудҳои сазоворҳои хоричиро низ ба роҳ монда буданд.
Маҳсулоти корхонаи махсуси бофандаги, ки дар шафати арқи Бухоро воқеъ буда, матои зебои сурх, сабз, сафед мебаровард.
Бо фармони халифи Ҳорунарришид ( 786 – 809 ) фақат дар қоваз навиштан мункин буд.
Чаримгари ва истеҳсоли маҳсулоти пашми низ дар бисёр чоихо равнақу ривочи тамом ва аз чарму пашм маҳсулоти зиёди истеҳсол карда мешуд.
Аввалин маркази калони истеҳсоли қоғаз Самарқанд буд. ҚоғазиСамарқанд на танҳо дар Осиёи Миёна ва мамлакатҳои Шарқи Миёна ва наздик дар ғарб низ шўҳрати калон дошт.
Умуман истеҳсолоти ҳунармандии Мовароуннаҳр ва Хуросон серсоҳаии баландсанъат буд. Хусусан истеҳсолоти металкоркуни
арақ, олоти хочиги қишлоқ, асбоби рузгор ва ғаира .

Тичорати дохили ва беруни:

Тараққиёти хочагии қишлоқ, касбу ҳунар вусъати шаҳрҳо ва
таъмини бехатарии роҳҳои точораи дар давлати Сомониён барои гардиши мол дар дохил ва берун шароити хуб фаровон
шуд.
Ҳаёти тичорати дар бозорхои саршумор ки дар ҳар шаҳри
калону хурд инчунин дар аксари деҳаҳои аз ин вучуд доштанд гирд омада буд.
Бозорҳои Бухоро, Самарқанд, Хучанд, Тирмиз, Балх, Ҳирот, Нишопур барои савдои дохили ва беруни аҳмияти калон дошт.
Дар бозорҳои Нишопур корвонсароихо буданд, ки дар онҳо точирон бо молҳои худ маскан мегирифтанд.
Бисёър молҳо дар бозорҳои Хоричи фурухта мешуд. Дар асри
1X – X тичорати корвони бо Еврупои шарқи Хитои, Эрон, Кафказ
ва малакати Араби Осиё пеш аҳмиёти калон паидо кард. Аз Хуросон ва мовароуннаҳр роҳҳои калони корвонгарди Шарқ мегузаштанд. Роҳи аз мамлакатҳои соҳилҳои баҳри миёназавин ба

Хитои тул кашида нисбатан серодам буд. Тосирони Осиёи Миёна ба Хитои баъзан бо рохи оби мерафтанд.
Аз Хитои мисли пештара асосан навъҳои гуногуни абрешим ва либоси абрешими ба ивазаш аз Осиёи Миёна ба Хитои шиша, асп, ва молҳои дигар бурда мешуд.
Дар замони Сомониён аз Осиёи Миёна ба Аврупои Шарқи ба миқдори зиёд нуқра бурда мешуд.
Миқдори зиёди тангаҳои Сомониён , ки аз ниҳияҳои гуногун ки танҳо Россия балки мамлакат соҳили баҳри Балтика ( Финланидия,

Дания ) ёфт шуданд.


Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *


Уважаемые читатели! Просим вас, оставляя комментарии, уважать друг друга и не злоупотреблять свободой слова.
Администрация сайта будет удалять:
1. Комментарии с грубой и ненормативной лексикой.
2. Оскорбления, угрозы и непристойные высказывания.
3. Высказывания, разжигающие национальную, религиозную и прочую рознь и вражду.
4. Комментарии, содержащие другие нарушения законодательства и прав граждан.
5. Комментарии, рекламирующие и продвигающие другие веб-ресурсы, товары и услуги, а также комментарии, не имеющие отношения к дискуссии.

Пользователи, которые нарушают эти правила грубо или систематически, будут заблокированы.