Четверг, Ноябрь 21Вместе создадим светлое будущее!


Ташкили фаъолияти бонкӣ

Самаранокии фаъолияти бонкҳо аз муносибат ба фоида ва хароҷотҳо муайян карда мешавад, зеро чи миқдоре унсурҳои хароҷот паст гарданд, ҳамон қадар натиҷаи ниҳоии ташкилотҳои қарзӣ мусбӣ эҳсос карда мешавад…Мавз=и 2. Ташкили фаъолияти бонкц

Наыша:

1. Вазифа ва усульои ташкили фаъолияти бонкц.
2. Хусусиятьои ташкили фаъолияти бонкц.
3. Маьсули бонкц: воситаьои пардохтц, сармояи пулц, хизматрасониьои бозории гуногун.

Адабиёт
1. И.Т.Балабанов «Банки и банковское дело». Санкт –Петербург изд-во «Питер» 2002с – 256с.
2. О.И.Лаврущин «Банковский менеджмент». М: изд-во «Финансы и статистика» 2009c- 560с.
3. О.И.Лаврушин “Банковское дело” М: “Финансы и статистика” 2006с – 660с.
4. Ш. Раьимзода «Муомилоти пулц ва ыарз» ЭР-граф, Душанбе 2008.- 456с.

1. Вазифа ва усульои ташкили фаъолияти бонкц.
Яке аз вазифаи асосии бонк – ин ташкили институтьои пулц – ыарзц мебошад. «Ташкил намудан» ин таысими дурусти меьнат ва низоми батартибандозии фаъолияти бонк аст. Дар раванди ташкили фаъолияти бонк се маысади асоси ба даст оварда мешавад:
1. даромаднокц;
2. рушди бонк;
3. пардохтпазирц.

Самаранокии фаъолияти бонкьо аз муносибат ба фоида ва харожотьо муайян карда мешавад, зеро чи миыдоре унсурьои харожот паст гарданд, ьамон ыадар натижаи ниьоии ташкилотьои ыарзц мусбц эьсос карда мешавад. Муыаррар карда шудааст, ки мукаммалгардонии раванди ыарздиьц, технологияи пешниьоди ыарз ва р=йип=шкунии ыарз омили гирифтани натижаи мусбц мебошад.
Тажриба нишон медиьад, ки баьамалоыамандии ш=ъбаьои жудогонаи бонк раванди ыабули ьальоро тез гардонида, тафтиш ва назорати бонкиро пурз=р менамояд. Аз нав ташкилгардонии зинаьои идоракунц метавонад ба камкунии харожот ва сарфаи харожот оварда расонад. Баръакс, ташкили марказьо (барои идоракунии пардохтпазирц) имконияти бартараф намудани хатогиьоро медиьад, ки ба талафоти захираьо оварда расониданаш мумкин аст. Дар натижаи ниьоц маысади бонк бо баьамалоыамандии ьамаи сохторьои ташкилц ва унсурьои сохти ташкилц муайян карда мешавад.
Вазифаи ташкили фаъолияти бонкц бо таысимоти дурусти меьнат ва ташкили ш=ъбаьои дохилц (кумитаи ыарздиьц, ш=ъбаи кадрьо ва щ.) барои ижроиши маысадьои бонкц амали гардидан,муайян карда мешавад. Вазифаи асосии ташкилц дар он ифода меёбад, ки кори ьайати сохтори ташкилии бонкро мувофиы бо маысадьои гузошташуда мутобиы ва танзим менамояд. Ташкили таъмини ахборотьо, коркарди ыоида ва амалигардонии намудьои гуногуни фаъолияти бонкц низ яке аз вазифаьои муьим ба ьисоб меравад. Ьамин тариы, вазифаьои ташкили самаранокии фаъолияти институтьои пулц – ыарзц бо ташкили сохторьои ташкилц, танзими кори оньоро таъмин менамояд.

2. Хусусиятьои ташкили фаъолияти бонкц.
Ташкили фаъолияти бонкц хусусиятьои ба худ хос дорад. Ин хусусиятьо аз тавсифи бонкц ьамчун корхона ва маьсулоти он бармеояд. Маьсули бонкц –
1. воситаи пардохтц;
2. сармояи пулц;
3. намудьои хизматрасонц.

Хусусиятьои дар боло зикр гардида, фаъолияти бонкиро аз дигар намудьои фаъолияти соьибкорц фары мекунад, вале дар раванди фаъолият оньо ба якдигар вобаста мебошанд.
Хусусияти фаъолияти бонкц дар зарурияти якжоя намудани ыисмьои сохти ташкилотьои ыарзц муайян ва тасниф карда шудааст. Фаъолияти бонкиро сохти он муайян менамояд, ки аз Ш=рои бонк иборат мебошад. Раёсат, маъмурият, ш=ъбаьо, кумитаьо, ки масъалаьои умумии идоракунц, фаъолияти тижоратц, молия, автомати гардонии фаъолияти бонкц ьал менамояд, асоси гирифтани даромад ва фоидаро дар бонк ифода мекунанд.
Ба Ш=рои бонк, ьамчун ыоида, муассисон дохил мешаванд. Миыдори муассисон ва саьмгузорон даььо нафарро ташкил карда метавонад. Масалан. Яке аз бонкц дар шаьри Маскав мавжуд буда, зиёда аз 50 нафар муассис дорад, вале бонкьои хусусие мавжуданд, ки шахсони жудогона ьамчун муассис баромад карда метавонад.
Ш=рои бонк ьисоботи солонаи бонкро тасдиы намуда, ьар сол мажлиси муассисон ва саьмгузоронро ташкил намуда, дар ьалли масъалаьои стратегии фаъолияти бонкц иштирок менамояд.
Идораи бонк (Ш=рои директорон) ба кори раёсати бонк жавобгар буда, раванди фаъолияти стратегии бонкро тасдиы мекунад. Ба ьайати Раёсат менежери бонк, раис ва жонишинони = идоракунандагони муьими сохтори бонк мебошанд.
Ба ыисми умумии масъалаьои идоракунц дохил мешавад:
1. банаышагирц;
2. пешг=ц;
3. тайёр намудан ва коркарди дастурамальо;
4. умури ьуыуыц;
5. умури бехатарц.
Маысади ин ыисм аз он иборат аст, ки рушди фаъолияти бонкиро таъмин мекунад, даромад ва харожоти онро танзим менамояд.
Фаъолияти тижоратц ташкили хизматрасониьои гуногуни бонкиро ба ифода мекунад:
1. ыарздиьц;
2. сармоягузорц;
3. амалиёти асъорц;
4. амалиёти активц;
5. амалиёти траставц (боваринокц).
Ин амалиётьо бо хизматрасонии мизожон дар намуди тижорат (пардохти пулц) вобастаги дорад.
Даромади бонкьои тижоратиро натаньо амалиёти ыарзц, инчунин намудьои гуногуни хизматьо ташкил медиьад, ки дар натижа бонкьо даромад дар намуди комиссия аст.
Бонкьои фаъолияткунанда вобаста ба намуд ва меъёр тавсиф карда мешаванд:
Тавсифи намудьои бонкц
Меъёрьои тавсиф Намудьои бонкьо
Намуди моликият Давлатц,саььомц, хусусц, хорижц, омехта
Шакли ьуыуыии ташкил Жамъияти саььомии кушода, жамъияти саььомии п=шида, жамъияти масъулияташ маьдуд
Вобастагии таъинот Эмиссионц, амонатц, тижоратц
Хислати гузаронидани амалиёт Универсалц, махсусгардонидашуда
Соьаи хизматрасонц Соьаьои гуногун, соьаьои монополц
Мавжудияти ш=ъбаьо Бисёртш=ъба, ш=ъба надорад
Миыёси фаъолият Хурд, миёна, калон
Таъиноти махсус Бонкьои ипотекц, мунисипалц
Сатьи баьамвобастагц Марказц (модарц), фаръц (духтарона)
+ьдадориьои махсус Бонк – агент
Самаранокии фаъолият Бонкьое, ки душвории молиявц надоранд, камбудиьои жудогона дар фаъолият доранд, душвории молиявц доранд, дар вазъи муфлисшавианд

Ин ё он сохтори ташкилии бонк аз талаботои меъёрии муайян вобастаги дорад. Маъмул аст, ки маыомотьои назораткунанда дар раванди додани ижозатнома (литсензия) якчанд ьужжатьои зарури, инчунин шартномаи муассисц ва оинномаро талаб мекунанд, ки дар он маыомоти идоракунц, шакли ташкилц ва хислати фаъолияти институти пулц – ыарзии навтаъсисгардида муайян карда мешавад. Дар раванди ташкили институти ыарзц бояд ташкилкунада шакли ьуыуыии бонк ва сохтори ш=баьои худро муыаррар намояд.

3. Маьсули бонкц: воситаьои пардохтц, сармояи пулц, хизматрасониьои бозории гуногун.
Бонк корхонаи маьсулот истеьсолкунанда набошад ьам барои гирифтани даромад маьсулоти худро дорад, ки ин амалиётьо ва хизматрасониьои бонкц мебошад.
Воситаи пардохтц яке аз ьиссаи даромаи бонкьои тижоратиро ташкил медиьад. Дар ЖТ аввалин маротиба фаъолияти низоми кортьои пардохт аз соли 1998 ощоз гардидааст. Дар ин муддат ташкилотьои ыарзц зини ба зина воситаьои нави ьисоббаробаркуниьои щайринаыдиро татбиы карда, доираи истифодаи оньоро васеъ намуданд. Дар ыаламрави ЖТ аз тарафи ташкилотьои ыарзц ба миыдори 69,1 адад кортьои пардохт барориш кард шудаанд, вале ин намуди восита таньо барои пардохти музди меьнат дар Тожикистон истифода мешавад.
Рушди бозории кортьои пардохт дар жумьурц яке аз роььои ьалли масъалаи кам кардани ьисоббаробаркуниьо бо пули наыд ва ривожи ьисоббаробаркуниьои щайринаыдц дар соьаи пардохти чакана ба ьисоб меравад. Корти пардохт ьамчун як василаи самараноки ьисоббаробаркуниьои щайринаыдц, дорои яу ыатор бартариьо мебошад:
1. барои мизож – мувофиыу ыулай будани истифодабарц, хавфи ночизи аз даст додани маблащьои пулц, мубодилаи автоматии маблащьо, жозибии молиявц (масалан, ьисоби фоиз) ва щайра;
2. барои корхонаьои савдо ва хизматрасонц – ривожи савдо ва жалби харидорони нав, камшавии харожот ва инкассатсияи маблащьои савдо, нуфуз ва дигар бартариьо;
3. барои бонкьо – васеъ намудани мажм=и хизматрасониьо, жалби мизожони нав, афзоиши иытидори раыобатпазирии бонк, жамъоварииьаыыи хизмати иловагц ва дар нитижа зиёд гардонидани даромад.

Банкоматьои аввалин дар ЖТ соли 2003 аз тарафи ташкилотьои ыарзц васл карда шуда буданд. Банкомат яке аз тажьизоти шабакавии гирифти пульои наыд аз бонк бо воситаи корти пардохт ба ьисоб меравад.
Сармояи пулии бонкьо ба ду жудо шудаанд, ки асоси даромад ва фоидаи оньоро ташкил мекунад: сармояи худц ва сармояи ыарзц. Асоси фаъолияти бонк аз воситаьои жалбкардашуда сарчашма мегирад, вале дар раванди фаъолият бо истифода аз ин сарчашма сармояи иловагц ба вужуд меояд, ки даромаднокц, пардохтпазирц, устувории молиявц ва ыобилияти адокунии =ьдадориьои бонкро таъмин месозад.
Хизматрасониьои бозории гуногун. Ба хизматрасонии бонк, ки дар шароити муосир яке аз сарчашмаьои иловагии даромади бонкро ташкил карда, дар намуди комиссия ьисоббаробаркунц гузаронида мешавад, иньоро дохил кардан мумкин аст:
• интиыоли маблащьо;
• амалиётьои миёнаравц дар бозори байнибонкц ва берун аз жумьурц;
• амалиёти боваринокц;
• нигоьдориьои ыиматнок;
• хизматрасонии брокерц;
• Интернет – бонкинг;
• инкассатсия;
• хизматрасонии ьужатц;
• барориш ва фур=ши кортьои пардохтц, пластикц ва инчунин ыарзц.

Савольои назоратц.

1. Мундарижа ва хусусияти ташкилёбии фаъолияти бонкьо дар чц зоьир меёбад?
2.Сохтори умумии бонкро шарь диьед?
3. Аз болои фаъолияти жузъьои бонкц чц хел назорат карда мешавад?
4. Зери мафьуми «таъсис фаъолияти бонкц» чиро мефаьмед?
5. Маьсулоти бонкц гуфта чиро мефаьмед?
6. Асоси ташкили фаъолияти бонкро чи ташкил медиьад?
7. Намудьои асосии хизматрасониьои бонкиро номбар кунед.
8. Асоси даромад ва фоидаи бонкьои тижоратц дар чист?
9. Тавсифи бонкьо дар кадом асос гузаронида мешавад?


Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *


Уважаемые читатели! Просим вас, оставляя комментарии, уважать друг друга и не злоупотреблять свободой слова.
Администрация сайта будет удалять:
1. Комментарии с грубой и ненормативной лексикой.
2. Оскорбления, угрозы и непристойные высказывания.
3. Высказывания, разжигающие национальную, религиозную и прочую рознь и вражду.
4. Комментарии, содержащие другие нарушения законодательства и прав граждан.
5. Комментарии, рекламирующие и продвигающие другие веб-ресурсы, товары и услуги, а также комментарии, не имеющие отношения к дискуссии.

Пользователи, которые нарушают эти правила грубо или систематически, будут заблокированы.